Serdecznie zapraszam do odcinka 6. z serii Wilcze echa, pod tytułem Ukraińskie Spaghetti. W tym odcinku opowiem o włoskich sprzymierzeńcach OUN oraz kulcie Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów.

Ante Pavelic (1889-1959) przywódca Chorwackich UstaszyKolejnym partnerem OUN we Włoszech Mussoliniego była organizacja Chorwackich Ustaszy (ang. Croatian Ustasa), założona w 1929 r. Ustasza podobnie do OUN działała jako ultranacjonalistyczna organizacja terrorystyczna. Również podobnie, jak OUN walczyła o niezależne państwo przeciwko domniemanym „okupantom” oraz etnicznym i politycznym wrogom w Chorwacji. Kontakt z liderem Ustaszy Ante Pavelic został nawiązany w latach 1933 i 1934 w Berlinie, gdzie Pavelic spotkał się z Iaryi'm i Lebed'em. Podczas współpracy pomiędzy 2 organizacjami, część członków OUN odbywała treningi z aktywistami Ustaszy w paramilitarnych obozach we Włoszech, założone i sponsorowane przez Mussoliniego.

Mykhailo Kolodzinskyi (1902-1939)Przodujący członek OUN Mykhailo Kolodzinskyi przeprowadzał kursy w tym obozie. W tym miejscu pracował również, nad „wojenną doktryną” ukraińskich nacjonalistów, ważnym dokumentem OUN zawierającym plan powstania ukraińskiego. Plan Kolodzinskyi'ego propagował kult wojny i przedstawiał ukraińską wersję imperializmu, której celem była ochrona „swojej własnej rasy” i rozszerzenie terytoriów Ukrainy. Kolodzinskyi dowodził w „wojennej doktrynie”, że podczas narodowego powstania, zachodnie tereny Ukrainy powinny być całkowicie „wyczyszczone” z Polaków, jak również, że „im więcej zabitych Żydów podczas powstania, tym lepiej dla państwa ukraińskiego”.

Członek OUN Zynoviy Knysh określił stosunki pomiędzy ukraińskimi i chorwackimi rewolucyjnymi nacjonalistami jako bardzo ciepłe:

[...] Organizacja Ukraińskich Nacjonalistów ma dobre stosunki z głównymi kręgami rewolucyjnej organizacji Chorwackich Ustaszy. Stosunki pomiędzy przywódcami obu organizacji stały się nawet bliższe na wygnaniu, poza granicami Chorwacji.

Aleksander I Karadziordziewić (1888-1934) król JugosławiiOgólnie Chorwaci, a w szczególności studenci chorwaccy, szanowali OUN, wierzyli ich członkom i uważali ukraińskich nacjonalistów za bardziej doświadczonych w sprawach walki rewolucyjnej, zapraszając ich na dyskusje, spotkania i kongresy. Relacje pomiędzy włoskimi a ukraińskimi i chorwackimi nacjonalistami zaczęły się komplikować po zamordowaniu Pierackiego przez OUN, jak i zabójstwie króla Jugosławii Aleksandra I oraz francuskiego ministra spraw zagranicznych Louisa Barthou w Marsylii 9 października 1934 r. Francuskiego ministra zamordowali członkowie Wewnętrznej Macedońskiej Organizacji Rewolucyjnej. (ang. Internal Macedonian Revolutionary Organization).

Benito Mussolini (1883-1945)Podczas procesu Pierackiego, został ujawniony fakt, że Mussolini popierał Ustaszy, którzy byli zaangażowani w zabójstwo w Marsylii. Ujawnienie współpracy Mussoliniego z OUN i Ustaszą było bardzo niewygodne dla przywódcy faszystowskich Włoch. Jednocześnie odbywające się procesy zabójstwa Aleksandra I i Pierackiego dodatkowo skomplikowały sprawę. W miarę ujawniania faktów Mussolini zdecydował się trzymać OUN i Ustaszy w dwóch oddzielnych miejscach na Sycylii.

Włoska Studencka Grupa Faszystowska (ita. Gruppi Universitari Fascisti)OUN przebywało we wsi Tortorici do czerwca 1937 r. Wśród członków OUN, których rekrutował Mussolini, był brat Stepana Bandery Oleksandr, który przybył do Włoch na początku 1933 r. jako student razem z 3 młodymi Ukraińcami. Oleksandr mieszkał na początku w Rzymie i był utrzymywany przez rząd włoski. Po podjęciu studiów politycznych Oleksandr i jego 2 ukraińskich towarzyszy, z którymi studiował, wstąpili do Włoskiej Studenckiej Grupy Faszystowskiej (ita. Gruppi Universitari Fascisti) w celu ustanowienia kontaktu z włoską młodzieżą faszystowską. Założyli również w Rzymie ukraińską studencką organizację Zaravo, aby zaznajamiać ukraińskich studentów z polityką nacjonalistyczną.

Hetman Skoropadsky i Wilhelm II (1859-1941) ostatni król Prus i cesarz niemieckiOUN stało się bardzo popularne wśród ukraińskich emigrantów szczególnie w drugiej połowie lat 30. Dwoma wpływowymi grupami ukraińskich emigrantów była konserwatywna grupa dowodzona przez Hetmana Skoropadkyi'ego i Ukraińską Organizację Narodową UNO (ang. Ukraine National Association). Ukraińcy z OUN współzawodniczyli o fundusze niemieckie szczególnie z konserwatywną grupą Hetmanite, która była kontrolowana przez Ukraiński Instytut Naukowy w Berlinie. Nacjonaliści z OUN mieli znaczny wpływ na ukraińskie organizacje studenckie w Niemczech jak Zarevo, Osnova, i Sich. W drugiej połowie lat 30, OUN przejęło kontrolę nad UNO i innymi organizacjami emigracyjnymi, które podobnie jak OUN były zainteresowane współpracą z Niemcami i zaczęły uważać ukraiński nacjonalizm jako ruch należący do europejskich ruchów faszystowskich.

Wojna w Ukrainie. Walki w Awdijewce, 17 marca 2023OUN hołdowało nacjonalistycznej i faszystowskiej ideologii. Jednym z jej wielu kultów był kult wojny i śmierci oraz przekonanie, że polityczne problemy powinny i muszą być rozwiązywane przez wojnę. Władze propagandowe OUN głosiły, że każdy zabity członek przez domniemanych wrogów czy domniemanych okupantów umiera jako męczennik za ukraińską niepodległość i powinien stać się narodowym bohaterem.

Vasyl Bilas i Dmytro Danylyshyn w sądzie (1932)Jednymi z najbardziej popularnych męczenników ukraińskich w okresie międzywojennym byli Vasyl Bilas i Dmytro Danylyshyn. Razem z 10 innymi członkami OUN wzięli udział w rabunkowym napadzie na urząd pocztowy w Gródku Jagiellońskim 30 listopada 1932 r. W trakcie rabunku OUN-owcy ranili 8 osób i jedną z nich śmiertelnie. 5 rabusiów zostało rannych, a 2 innych nacjonalistów Iurii Berezynskyi i Volodymyr Staryk zostali przypadkowo zabici przez swoich własnych członków OUN. Danylyshyn i Bilas uciekli z miejsca rabunku. Podczas ucieczki Danilyshyn zabił policjanta, który chciał sprawdzić jego dokumenty. Na dodatek policja rozpuściła plotki, że 2 uciekinierów było Polakami i zabili urzędnika ukraińskiego i jego kierownika. Kiedy Bilas i Danylyshyn zostali złapani przez ukraińskich chłopów, po brutalnym pobiciu przyznali się, że są Ukraińcami. Obydwu przestępców aresztowano i w dniach od 17 do 21 grudnia 1932 r. odbył się proces sądowy. Podczas procesu Bilas i Danylyshyn przyznali się do zabójstwa polityka Tadeusza Hołówko 29 sierpnia 1931 r. Oboje zostali skazani na śmierć.

Stepan Bandera - przywódca OUN-BOgłoszony werdykt rozwścieczył wielu Ukraińców w II RP. W momencie egzekucji 22 grudnia 1932 r. kościoły we Lwowie i innych miejscowościach biły w dzwony. Bicie w dzwony zostało zorganizowane przez aparat propagandowy OUN dowodzony przez Stepana Banderę. OUN ustanowiło 3-miesięczny okres żałoby. Księża, którzy nie zgodzili się na przeprowadzanie nabożeństw ku czci Bilasa i Danylyshyna byli zmuszani siłą. OUN wypuściło niezliczone ilości propagandowych ulotek i plakatów i wkrótce z bandytów i morderców, jakimi byli Bilas i Danylyshyn, OUN zrobiło męczenników i bohaterów, którzy umarli za Ukrainę. Takich propagandowych męczenników wyprodukowanych przez OUN było w II RP dużo więcej.

Na tym zakończę odcinek 6, w którym opowiedziałem o sprzymierzeńcu OUN, Benito Mussolinim, wodzowi faszystowskich Włoszech, jak również Chorwackich Ustaszach hołdujących faszystowskiej ideologii.

Serdecznie zapraszam na odcinek 7, pod tytułem Banderowski Alcatraz.

Źródło zdjęć: Wikipedia